Gjithçka që ndodh në planetin tonë është e lidhur ngushtë me çdo tjetër. Dëshmi tjetër për këtë është një studim që zbulon se si një shpërthim i jetës oqeanike që ndodhi dy miliardë vjet më parë ndihmoi në formimin e vargmaleve të rëndësishme malore në Tokë, duke përfshirë Himalajet. Dy studiues nga Universiteti i Aberdeen (MB) në fakt kanë zbuluar se pas rritjes së konsiderueshme të oksigjenit që ndodhi rreth 2.3 miliardë vjet më parë, një zhvillim po aq i jashtëzakonshëm i jetës ndodhi në oqeane, me një rritje të frikshme të planktonit. Kur këta organizma ujorë ngordhën, duke u depozituar në fund të oqeanit ata mund të krijonin grafit: ky mineral më pas luajti një rol vendimtar në lubrifikimin e shkëmbinjve në subduksion.
John Parnell, koordinator i hulumtimit të botuar në Nature Communications Earth and Environment shpjegon : “Malet janë një element i peizazhit: disa vargmale të mëdha u formuan në mes të historisë së Tokës, e cila është rreth 4.5 miliardë vjet e vjetër”, atëherë pak a shumë dy miliardë vjet më parë – dhe me këtë Parnell thekson se shumica e vargmaleve malore u formuan midis 1.95 dhe 1.65 miliardë vjet më parë.
Dëshmitë gjeologjike të asaj periudhe tregojnë një bollëk të jashtëzakonshëm organizmash që jetonin në oqeane, të cilët, kur vdiqën, pësuan transformime dhe pjesërisht u bënë një përbërje e pasur me karbon – grafit, saktësisht – dhe pjesërisht ato ishin shndërruar ngadalë në hidrokarbure.
Edhe pse dihet prej kohësh se proceset tektonike, d.m.th., përplasja e pllakave, duhet të ketë pasur ndihmën e substancave lubrifikuese, madje edhe vetëm uji – për të shkaktuar mbivendosjen e shtresave shumë të trasha të kores së tokës, hulumtimi i Parnell-it tregon se si karboni i oqeanit, që vinin nga organizmat e gjallë, luajtën një rol themelor në lehtësimin e këtyre fenomeneve: thelbësore deri në atë pikë sa të lejonin lindjen e vargmaleve të mëdha, duke përfshirë vargmalin e Himalajeve, edhe pse ky u formua shumë më vonë se ato më të vjetrat (rreth 60 milionë vjet më parë).
“Është interesante” thotë Parnell, “ajo që tregon ky hulumtim: çelësi i formimit të maleve ishte jeta, sado e vogël dhe mikroskopike të ishte, duke demonstruar kështu se Toka dhe biosfera e saj janë të lidhura ngushtë mes tyre në mënyra që shpesh janë ende të panjohura për ne”.